Mitoloji Okumaya Nereden Başlanır? | Kitap Önerileri

Mitolojinin ne olduğundan uzun uzadıya bahsetmiştim. Kısaca tekrar değinmek gerekirse Mitoloji; Yunanca mithos yani hikâye ile logia yani bilim anlamına gelen iki sözcükten oluşur. Mitoloji denildiğinde akla tanrısal varlıklar, yaratıklar veya kahramanlar gelmesi normaldir. Fakat mitoloji sadece bu tarz kavramlardan ibaret değildir. Mitolojide asıl vurgulanan; insan, doğa, ölüm ve evren gibi kavramlardır. Bu kavramlar da az önce bahsettiğim tanrısal varlıklar veya kahramanlar ve bu kişilerin yer aldığı olaylarla aktarılır.

Pek çok farklı toplum ve kültüre ait mitoloji bulunmaktadır. Dünyanın her yerinde zaman içinde nice toplum doğmuş ve kendilerine ait mitolojiler yaratmışlardır. Asya, Avrupa, Afrika ve Amerika kıtalarında buna dair izler bulunmuştur. Peki, mitolojiyi gerçekten anlamak ve bu hikâyeleri okumak istediğimizde hangi kaynaklardan veya kitaplardan yararlanabiliriz? Bu yazıda mitoloji konusunda benim okuduğum ve yazıları yazarken faydalandığım kitaplardan bahsedeceğim. Aynı zamanda bir kitap önerisi yazısı olacak.

1.Mitoloji Kitabı

Alfa Yayınları tarafından Ocak 2019’da yayımlanmıştır. Ben de son 4 yıldır bu kitaba sahibim. İçinde öncelikle mitolojinin ne olduğundan bahsedilen bir giriş yer alıyor. Ardından kıtalara göre toplumları ayırarak bu toplumların mitolojilerini sunuyor. Yunan mitolojisinden başlayıp Okyanusya kıtasına kadar gidiyor. Belli bir yazara ait değil. Farklı yazarlar tarafından hazırlanmış kolektif bir çalışma. 350 sayfa ve kağıt ve baskı kalitesi güzel. Kuşe ve kalın kağıt kullanılmış. Bu da okuma kalitesini artırıyor.

Standart kitap boyutlarında olan bir kitap değil. Orta-büyük ebatlarında ve ciltli bir kitap. Okurken biraz zorlayabiliyor bu durum. Fakat zamanla alışıyorsunuz. Ayrıca kitap görsellerle zenginleştirilmiş. Tarih ve mitoloji kitapları almak istediğimde her zaman görsel içerik sunmasına dikkat ederim. Böylece okuma keyfi ve alınan verim daha da fazla oluyor. Günümüzde fiyat olarak biraz yüksek olsa da mitoloji okumak için tercih edilebilir bir kitap. Zengin içeriğiyle hem keyifli bir okuma sunuyor hem de bilgilendirici bir eser niteliği taşıyor.

2.Mitoloji 101: Eski Yunan ve Roma Mitolojisi Hakkında Bilmeniz Gereken Her Şey

Say Yayınları’nın 101 Serisi başvuru ve başlangıç için vazgeçilmezdir. Mitoloji okumaya başladığım ilk kitap da bu oldu. Alfa’nın Mitoloji Kitabı gibi kapsamlı değil. Başlıktan da anlaşıldığı gibi daha çok Yunan ve Roma mitolojilerine odaklı. Sadece bu alanlara ilgili kişiler için güzel bir seçim olacaktır. Yunan mitolojisinde yaratılıştan başlayarak tanrı ve tanrıçalara, mitolojik yaratıklara ve önemli kahraman ve olaylara değinerek ilerliyor. En son Troya Savaşı ve Odysseus’un yolculuğu ile sonlanarak Roma kısmına bağlanıyor. Yunan mitolojisi kısmı yaklaşık 200 sayfa sürüyor. Kalan 50 sayfa ise Roma’ya odaklı. Bu yüzden daha genel anlatımlı hikâyeler barındırıyor. Görsel içermiyor. Bunu da ekleyelim.

3.Efsaneler ve Mitler

Yine Alfa Yayınları’ndan çıkma bu kitap, aynı ebatlarda bir eser. Peki, Mitoloji Kitabı‘ndan farkı ne? Muhtemelen gördüğünüzde merak etmişsinizdir. Satın almak istediğinizde hangisini seçeceğiniz konusunda tereddüde düştünüz. İki kitabın farkı şu: mitleri sunuş biçimleri. Mitoloji Kitabı şemalar ve açıklamalarla öğrenmeye, Efsaneler ve Mitler ise hikâyeleri sanat eserleri ve görseller eşliğinde keşfetmeye daha fazla ağırlık veriyor. İşin neticesinde iki kitap da aynı konuları farklı şekilde anlatıyor. Fakat artık Efsaneler ve Mitler‘in baskısı yok. İkinci el satıcılardan temin edilebilir. Fakat Mitoloji Kitabı baskısı mevcut. Ama ikisinin de verdiği tat farklı. Bulabilirseniz ikisini de okuyup incelemek keyifli olacaktır.

4.Greek Mythology: The Gods, Goddesses, and Heroes Handbook / Kısa Yunan Mitolojisi

Bende bu kitabın orijinal ciltli baskısı mevcut. Yurt dışı menşeili bir çalışma. Ama ülkemizde yine Say Yayınları’ndan çıktı. Kitap, adından da anlaşıldığı gibi Yunan mitolojisine odaklı. Yine aynı hikâyeleri okuyoruz. Ama bu kitabı almamdaki asıl sebep, içindeki görseller. Adeta resim galerisi gibi desem yanlış olmaz. İçeriği de yine dolu dolu bir çalışmanın ürünü. Hikâyeleri ve karakterleri, genel hatlarıyla anlatıyor. Ama görsel kısmı, önceki hiçbir kitapta böylesini görmemiştim. Aldığınızda siz de bana hak vereceksinizdir.

5.Yunan Mitolojisi – Roma Mitolojisi – Mısır Mitolojisi

Kronik Kitap’tan çıkma bu eserler, hem bilgilendirici hem de sunduğu görsellerle okumayı daha verimli hale getiren kaynaklardır. Fakat görseller siyah-beyaz. Tabii fiyatları da bu yüzden daha uygun. Genel hatlarıyla bu üç mitolojiye giriş için tercih edilebilir. Roma ile Yunan aynı şey diye düşünüp almamazlık etmeyin. Aynı olduğu kısımlar var ama farklılaşan noktalar da var. Her biri ortalama 200 sayfa olduğu için kısa zamanda okuyabilirsiniz. Antik Mısır Mitolojisi de bu alanda okuduğum ilk kitaptı. Aynı şekilde açıklayıcı ve yormayan bir anlatımı vardı.

6.Theogonia – İşler ve Günler

Yunan mitolojisindeki en eski ve belirleyici kaynakların başında Hesiodos’un Theogonia‘sı gelir. Tanrıları, kahramanları ve olayları ilk kez o ve Homeros anlatmıştır. Evrenin yaratılışından başlar ve sonra İşler ve Günler kısmında daha çok yaşamla alakalı tavsiyeler verir. Bunların arasında genelde tarım ve hayvancılık veya sosyal olaylar yer alır. Eğer her şeyin nasıl başladığını görmek ve bunu ilk elden deneyimlemek isterseniz Theogonia doğru bir seçim olacaktır.

7.İlyada ve Odysseia

İzmirli ozan Homeros’un, meşhur Troya Savaşı’nın (Truva değil!) son 40 gününü anlattığı İlyada destanı da pek çok mitolojik unsur barındırır. Ardından gelen Odysseia ise Troya’da savaşmış İthaka Kralı Odysseus’un eve dönüş yolculuğunu ve başından geçen olayları anlatır. Her ikisi de mitolojik karakter ve olaylarla doludur. Türkiye İşbankası Kültür Yayınları’ndan okursanız İlyada‘nın giriş kısmında Olympos Tanrıları ve Yunan mitolojisine küçük bir giriş sizi karşılar. Azra Erhat ve Abdülkadir Meriçboyu tarafından özenle ve harika bir çeviriyle sunulan bu iki destanı mutlaka okuyun derim.

8.Aeneas

Roma’nın temellerini atan Aeneas ise bence İlyada ve Odyyseia’dan sonra okunmalıdır. Troya’nın prenslerinden biri olan Aeneas, Afrodit’in oğludur. Annesi sayesinde Troya’dan kaçmayı başarır ve uzun bir yolculuğun ardından Roma’nın temellerini atarak Latium şehrini kurar.

9.Türk Mitolojisi 101

Yine Say Yayınları’nın 101 Serisi‘nden bir kitap. Türk Mitolojisine giriş niteliğindedir. Önemli karakter ve olaylara genel hatlarıyla değinerek ilerler. Bizim de bir mitolojimiz olduğunu güzel ve anlaşılır bir biçimde aktarır. İçinde Türklerin yaşantısına etki eden varlıklar ve geleneklerden izler taşır.

10.Türk Mitoloji Atlası

Bartu Bölükbaşı’nın elinden çıkma bu eser, adeta bir görsel şölen. Hikâyelerle görseller birleşince de okuması ayrı bir keyifli oluyor. Kitap gerçekten de bir atlas. Karakterleri ve olayları bize güzel bir şekilde aktarıyor.


Mitolojiye giriş niteliğindeki bu eserleri, mutlaka okuyabilir ve bu alana dair bilgi edinebilirsiniz. Her birinden ayrı ayrı keyif alacağınızdan eminim.

Yukarı Çık